Reactie op rapport Commissie De Winter

Het AKJ is geschokt over de conclusies van het rapport “Onvoldoende beschermd, geweld in de Nederlandse jeugdzorg van 1945 tot heden” van de Commissie de Winter.

Rapport ‘Onvoldoende beschermd’

Op 12 juni heeft de Commissie de Winter het eindrapport ‘Onvoldoende beschermd, geweld in de Nederlandse jeugdzorg van 1945 tot heden’ aangeboden aan de ministers De Jonge (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) en Dekker (Justitie en Veiligheid).

Het rapport is het resultaat van het onderzoek dat deze commissie de afgelopen jaren (in opdracht van het kabinet) heeft uitgevoerd naar geweld in residentiële instellingen, pleegzorg, justitiële jeugdinrichtingen, de jeugd-GGZ,  de LVB-sector, doven- en blindeninstituten en azc’s.

Uit het rapport blijkt dat een aanzienlijk percentage van de kinderen die van 1945 tot heden in jeugdzorginstellingen of pleeggezinnen verbleven, onvoldoende zijn beschermd tegen fysiek, psychisch en seksueel geweld.

Ook bij het AKJ zijn we diep geschokt door de uitkomsten van dit rapport. We vinden het uitermate schrijnend dat kwetsbare kinderen die uit huis geplaatst werden, niet in veilige handen waren van degenen die hen juist hulp zouden moeten bieden.

Aanbevelingen

De commissie doet diverse aanbevelingen om de jeugdhulp in de toekomst veiliger te maken: plaatsingen in gesloten instellingen moeten zoveel mogelijk worden voorkomen, de groepsgrootte moet worden verkleind, en jongeren moeten toegang krijgen tot onafhankelijke vertrouwenspersonen. Deze laatste aanbeveling raakt ons vertrouwenswerk.

Vrijelijke toegang tot vertrouwenspersoon recentelijk scherper verwoord in Jeugdwet

In de huidige Jeugdwet staat dat gemeenten, jeugdhulpaanbieders, gecertificeerde instellingen en Veilig Thuis een onafhankelijke vertrouwenspersoon in de gelegenheid moeten stellen zijn taak uit te oefenen. Maar er staat niet in deze wet dat jeugdigen vrijelijk toegang moeten hebben tot een vertrouwenspersoon. Lisa Westerveld van GroenLinks heeft een amendement ingediend op het wetsvoorstel Centraliseren tolkvoorzieningen auditief beperkten leef- en werkdomein, luisterlijnen en vertrouwenswerk jeugd dat op 13 maart is aangenomen door de Tweede Kamer. Dit amendement waarborgt dat kinderen (en hun (pleeg)ouders) in de jeugdhulp te allen tijde zelfstandig toegang hebben tot contact met een vertrouwenspersoon zonder tussenkomst van anderen. Ook de Eerste Kamer heeft dit wetsvoorstel en het amendement aangenomen.

Wat als toegang tot vertrouwenspersoon wordt bemoeilijkt?

Vertrouwenspersonen gaan op jaarbasis ruim 12.000 keer op bezoek in gesloten, open en gezinsgerichte instanties. Zij gaan actief in gesprek met de jongeren op de groep tijdens hun bezoek. Als vertrouwenspersonen signaleren dat de groepsleiding (of andere medewerkers) een drempel opwerpt voor jongeren om in gesprek te gaan met de vertrouwenspersoon, dan maakt de vertrouwenspersoon dit altijd bespreekbaar met de medewerkers, de leidinggevende, of indien nodig met de directie of Inspectie. In de praktijk blijkt dat jeugdhulpinstellingen in dergelijke gevallen positief reageren en er alsnog voor zorgen dat de drempel tot contact wordt geslecht. Echter, het komt voor dat jongeren niet direct en drempelvrij contact op kunnen nemen en dit ook na een gesprek hierover tussen vertrouwenspersoon en de leiding (nog) onvoldoende soepel verloopt.

Het rapport van de Commissie de Winter onderstreept het belang van de onafhankelijke vertrouwenspersoon en de vrije toegang van jeugdigen tot een vertrouwenspersoon. In de komende maanden zullen wij hierover uitgebreid in gesprek gaan met zowel jeugdhulpinstanties als de jongeren die daar verblijven. Ook zullen we er op toezien dat er direct actie plaatsvindt indien vertrouwenspersonen constateren dat deze vrije toegang niet wordt gewaarborgd door de instantie.

Lees meer op deze site:

Lees meer over het rapport:

Terug naar nieuwsoverzicht